Veiligheid op het werk: wat kan en wat moet je doen als werkgever?

In deze blog ontdek je: 

 

• waarom preventie een nuttige investering is voor je bedrijf, 
• wat de wetgeving net van jou als werkgever verwacht, 
• hoe je van veiligheid een belangrijk thema maakt op jouw werkvloer, 
• en hoe je ook de veiligheid van je uitzendmedewerkers bewaakt. 

 

 

Waarom is veiligheid op het werk belangrijk? 

Een ongeluk op het werk is snel gebeurd. Een ladder staat niet goed vast, waardoor iemand valt. De heftruckchauffeur gaat te hard door de bocht en rijdt een collega aan. Wat begint met een kleine verstrooidheid, eindigt met grote gevolgen. Ook voor jou als werkgever. 

 

Want een gewonde collega valt uit, waardoor de rest van het team taken moet overnemen en je productie misschien afneemt. Daarnaast wacht je nog een heleboel administratie. Zo moet je het arbeidsongeval aangeven bij de verzekeringsmaatschappij en maatregelen treffen om nieuwe arbeidsongevallen te voorkomen. In het geval van een ernstig ongeluk komt daar zelfs nog een inspectie bij kijken. 

 

 

Ook het risico op (langdurige) uitval daalt 

Investeer je in preventie? Dan daalt je risico op arbeidsongevallen aanzienlijk. Al is dat niet het enige voordeel. Want een goed preventiebeleid voorkomt ook dat je medewerkers (langdurig) uitvallen door: 

 

• fysieke gezondheidsklachten: wie te lang in de verkeerde houding werkt of herhaaldelijk verkeerd zaken optilt, loopt een hoger risico op chronische nek- en rugklachten. Een ergonomische werkplaats en specifieke opleidingen kunnen dat voorkomen. 
   
• mentale gezondheidsklachten: wanneer de werkdruk regelmatig te hoog ligt, de samenwerking met de leidinggevende of de collega’s moeilijk verloopt, het takenpakket niet goed bij de medewerker past ... stijgt de kans op een burn- of bore-out. Wil je dat vermijden? Zet dan in op het psychosociaal welzijn van je team. 

 

Een sterk preventiebeleid zorgt voor gezonde, gelukkige medewerkers. En da’s ook goed voor jouw bedrijf. Want zo voorkom je hoge ziektecijfers en bouw je langdurige samenwerkingen op. 

 

 

Wat verwacht de wet van jou als werkgever?

Als werkgever moet je de gezondheid van je werknemers beschermen. Dat bepaalt de zogenaamde welzijnswet van 4 augustus 1996. De wet omschrijft ook hoe je dat moet doen: 

 

• Zodra je minstens één werknemer in dienst hebt, moet je je aansluiten bij een externe dienst voor preventie en bescherming op het werk. Zij helpen jou om de gezondheidsrisico’s op jouw werkvloer in kaart te brengen en om gepaste maatregelen te treffen. Je kan hen dus inschakelen om aan de volgende verplichtingen te voldoen. 
   
• Elke werkgever maakt verplicht een risicoanalyse op. Die beschrijft welke mogelijke gezondheidsgevaren op de werkvloer aanwezig zijn, zowel mentaal als fysiek. Zo’n risicoanalyse is een levend document. Koop je een nieuwe machine of andere chemische producten aan? Dan pas je de risicoanalyse best aan. 
   
• Op basis van de risicoanalyse werk je een preventiebeleid uit. Daarin vermeld je welke maatregelen je neemt om de mogelijke gezondheidsrisico’s voor je medewerkers te beperken en wanneer je die acties zal uitvoeren. Behalve een jaarlijks actieplan bevat je preventiebeleid ook een globaal preventieplan, waarin je het preventiebeleid voor de komende 5 jaar uitstippelt. 
   
• Naast een externe preventiedienst, moet je over een interne preventiedienst met minstens één preventieadviseur beschikken. In kleine ondernemingen mag de zaakvoerder de rol van preventieadviseur op zich nemen. 
   
• In verschillende sectoren is het verplicht om gratis veiligheidsopleidingen te voorzien voor je medewerkers. Zo moet elke arbeider op een bouwwerf eerst een verplichte cursus basisveiligheid volgen. 
   
• In bepaalde gevallen moet je ook persoonlijke beschermingsmiddelen voorzien. Denk aan de beschermingspakken die laboranten dragen wanneer ze in aanraking komen met gevaarlijke stoffen. 

 

 

Hoe maak je van veiligheid een belangrijk thema? 

Het grootste deel van de arbeidsongevallen kan voorkomen worden. Zorg er daarom voor dat niet enkel je interne preventiedienst zich bezighoudt met veiligheid op het werk. Maak van veiligheid een belangrijk thema voor alle werknemers. 

 

Daarvoor heb je trouwens geen uitgebreide hr- of preventiedienst nodig. Met deze eenvoudige maatregelen kom je al een heel eind. 

 

 

Laat je leidinggevenden het goede voorbeeld geven 

Betrek je leidinggevenden actief bij het veiligheidsbeleid: laat hen meedenken over de risico's binnen hun team en zoek samen naar gepaste maatregelen. 

 

Vraag je leidinggevenden om zelf altijd het goede voorbeeld te geven. Zodat ze bijvoorbeeld altijd hun veiligheidskledij dragen en de nodige procedures volgen. Sta je als zaakvoerder zelf op de werkvloer? Dan is jouw voorbeeldfunctie extra zichtbaar. 

 

 

Leer je medewerkers risico’s herkennen 

Hanteren je medewerkers machines, komen ze in contact met chemische stoffen of spenderen ze veel uren achter een computerscherm? Elke job brengt bepaalde risico’s met zich mee. Zorg ervoor dat je medewerkers weten welke gezondheidsgevaren bij hun job horen en hoe ze daar zelf verantwoord mee kunnen omgaan. 

 

Wanneer ze mogelijke gevaren snel herkennen, kunnen ze hun gedrag zelf meteen bijsturen. Daarmee beschermen ze zichzelf en hun collega’s. 

 

 

Communiceer open over veiligheid en mogelijke gevaren 

Zorg dat je werknemers weten bij wie ze terechtkunnen wanneer ze een bepaalde situatie als gevaarlijk beschouwen. 

 

Maak daarbij niet alleen fysieke risico’s bespreekbaar. Zo kan je burn-outs voorkomen wanneer je medewerkers tijdig durven spreken over hun vermoeidheid, stress of andere klachten. Een luisterend oor kan dus veel betekenen. 

 

 

Analyseer wat (bijna) fout liep 

Leer uit je fouten. Analyseer daarom elk arbeidsongeval en elke situatie waarin een arbeidsongeval nipt voorkomen werd. Bevraag daarbij alle betrokken werknemers en eventuele getuigen, zonder dat je verwijtend overkomt. Je bent namelijk niet op zoek naar een schuldige, maar naar leerrijke informatie. 

 

Probeer zo goed mogelijk te weten te komen wat er net misliep en wat er beter kon. Zo kan je maatregelen treffen om te vermijden dat een soortgelijke situatie zich opnieuw zou voordoen. 

 

 

Wie is verantwoordelijk voor de veiligheid van je uitzendkrachten? 

Wanneer een uitzendkracht op jouw werkvloer staat, ben jij de feitelijke werkgever van die persoon. Daardoor ben jij verantwoordelijk voor diens veiligheid en welzijn. Het preventiebeleid dat je uitwerkte voor je vaste medewerkers pas je dus ook best toe op je uitzendmedewerkers. 

 

Start een uitzendmedewerker op? Geef die dan voldoende informatie over de veiligheidsrisico’s die bij de job horen, voorzie veiligheidskledij waar nodig en toon bijvoorbeeld waar de nooduitgangen zich bevinden. Net zoals je dat zou doen voor vaste medewerkers die aan hun eerste werkdag beginnen. 

 

Natuurlijk sta je er niet alleen voor. Zit je nog met vragen of heb je nood aan professioneel advies op maat van je bedrijf?